الملا فتح الله الكاشاني

207

تفسير كبير منهج الصادقين في الزام المخالفين ( فارسي )

او ترسكار از محمد بن زبير نقل است كه وفد نجران كه از نصارى بودند گفتند كه ( انا نعظم المسيح حبا للَّه ) ما تعظيم مسيح ميكنيم به جهت دوستى نمودن به خدا و گويند كه يهود ميگفتند كه نَحْنُ أَبْناءُ اللَّه وَأَحِبَّاؤُه و يا مشركان بتان را ميپرستيدند و ميگفتند ايشان را براى خدا دوست ميداريم و بشفاعت ايشان تقرب ميجوئيم بخداى آسمان حق سبحانه رد قول ايشان كرده آيه فرستاد كه * ( قُلْ ) * بگو اى محمد ( ص ) * ( إِنْ كُنْتُمْ ) * اگر هستيد شما اى نصارى يا اى يهود يا اى مشركان * ( تُحِبُّونَ اللَّه ) * دوست ميداريد خدا را و لاف محبت او ميزنيد * ( فَاتَّبِعُونِي ) * پس پيروى كنيد مرا در اوامر و نواهى و از حسن بصرى مرويست كه جمعى از اهل اسلام در زمان پيغمبر ( ص ) دعوى محبت خدا ميكردند و در اوامر و نواهى او تكاهل ميورزيدند حق سبحانه فرمود بگو اگر در دعوى محبت خدا صادقيد تابع من شويد در احكام مأموره و منهيه * ( يُحْبِبْكُمُ اللَّه ) * تا خدا شما را دوست دارد * ( وَيَغْفِرْ لَكُمْ ذُنُوبَكُمْ ) * و بيامرزد گناهان شما را * ( وَاللَّه غَفُورٌ ) * و خدا آمرزنده است كسانى را كه بر متابعت من راسخ باشند * ( رَحِيمٌ ) * مهربانست بر ايشان برحمت خاصه بدانكه محبت ميل نفس است به چيزى براى دريافتن كمال آنچه در اوست و به جهت اين نفس خود را به آن چيز نزديك گرداند پس بنده چون داند كه كمال حقيقى نيست مگر او سبحانه و هر كمالى كه ما سواى اوست از جانب او سبحانه است و به اوست پس حب او للَّه و فى اللَّه خواهد بود و اين مقتضى ارادهء طاعت و رغبت اوست در هر چه موجب تقرب باشد به او سبحانه فلذا تفسير محبت بارادهء طاعت كرده‌اند و آن را مستلزم اتباع رسول ( ص ) گردانيده‌اند در عبادت او و حرص بر مطاوعهء او و نعم ما قيل تعصى الاله و انت تطهر حبه هذا محال فى القياس بديع لو كان حبك صادقا لأطعته ان المحب لمن يحب مطيع و مراد بمحبت خدا ببنده رضاى او است از ايشان و كشف حجب از قلوب ايشان بتجاوز از تفريط ايشان و مقرب ساختن بجناب عز خود و تنويه ايشان در جوار قدس خود و تعبير از اين بمحبت بر طريق استعاره است يا مقابله و مرويست كه چون پيغمبر ( ص ) اين آيه را تلاوت فرمود عبد اللَّه بن ابى منافق باصحاب خود گفت ببينيد كه محمد ( ص ) دوستى خود را مساوى دوستى خدا ميداند و ما را ميفرمايد كه او را هم چنان دوست داريم كه ترسايان عيسى را حق سبحانه در جواب ايشان اين آيه فرستاد كه * ( قُلْ ) * بگو اى محمد ( ص ) * ( أَطِيعُوا اللَّه ) * فرمان بريد خدا را در اوامر و نواهى * ( وَالرَّسُولَ ) * و پيغمبر او را در احكام شرع * ( فَإِنْ تَوَلَّوْا ) * پس اگر بر گرديد و اعراض كنيد از طاعت خدا و رسول و مى - تواند بود كه تولوا فعل ماضى باشد بر طريق التفات از خطاب بغيبت يعنى اگر بر گردد از احكام خدا